De hypotheekrente is één van de belangrijkste factoren op de Nederlandse woningmarkt. Een verschil van slechts 1% rente kan al duizenden euro’s schelen in de totale kosten van een hypotheek. Voor kopers van een landhuis is de rente extra belangrijk, omdat de hypotheek vaak hoger is dan bij een gemiddelde koopwoning.
De afgelopen dertig jaar heeft de hypotheekrente grote schommelingen laten zien. Van rentes boven de 7% in de jaren negentig, naar historische dieptepunten rond de 1,5% tijdens de coronaperiode, gevolgd door een snelle stijging vanaf 2022.
Ontwikkeling van de hypotheekrente
Onderstaande grafiek geeft een overzicht van de gemiddelde hypotheekrente in Nederland. De cijfers tot en met 2025 zijn gebaseerd op historische CBS- en DNB-gegevens. De waarden vanaf 2026 zijn een realistische prognose en dienen uitsluitend als verwachting, niet als officiële voorspelling.
Wat valt op?
Wanneer we de grafiek bekijken, zien we vier duidelijke periodes.
1995–2005: hoge hypotheekrentes
In de jaren negentig waren hypotheekrentes van 6 tot 8 procent heel normaal. Huizen waren wel goedkoper, maar de maandlasten lagen relatief hoog.
2005–2021: een lange daling
Door de dalende kapitaalmarktrente en het monetaire beleid van de ECB daalde de hypotheekrente jarenlang. Rond 2021 werden zelfs rentes van ongeveer 1,5% bereikt, het laagste niveau ooit.
2022–2023: snelle stijging
Door de hoge inflatie verhoogde de ECB de rente meerdere keren. Daardoor stegen ook de hypotheekrentes snel naar ongeveer 4%. Veel kopers konden hierdoor minder lenen.
Vanaf 2024: stabilisatie
Na de sterke stijging lijkt de hypotheekrente zich te stabiliseren rond 3,5 tot 4 procent. Dat ligt nog altijd ruim onder de niveaus uit de jaren negentig, maar duidelijk hoger dan tijdens de coronaperiode.
Waarom verandert de hypotheekrente?
De hypotheekrente wordt beïnvloed door meerdere factoren.
- Het rentebeleid van de Europese Centrale Bank.
- De rente op de kapitaalmarkt.
- Inflatie.
- Economische groei.
- Concurrentie tussen hypotheekverstrekkers.
- Verwachtingen over de economie.
Verwachting richting 2035
De meeste economen verwachten niet dat de extreem lage hypotheekrentes van 2020 en 2021 snel terugkeren. Een rente tussen ongeveer 3% en 4% wordt door veel analisten gezien als een realistischer langetermijnevenwicht, tenzij zich een nieuwe economische crisis voordoet. Daarom gaat de prognose in de grafiek uit van een relatief stabiele rente in dat bereik.
Wat betekent dit voor kopers van een landhuis?
Bij een landhuis speelt de rente vaak een grotere rol dan bij een gemiddelde woning.
Bijvoorbeeld:
- Een hypotheek van €800.000
- 2% rente → ongeveer €16.000 rente per jaar.
- 4% rente → ongeveer €32.000 rente per jaar.
Een verschil van slechts twee procentpunten betekent dus al snel tienduizenden euro’s extra rentekosten per jaar. Daarom loont het om niet alleen naar de aankoopprijs van een landhuis te kijken, maar ook naar de ontwikkeling van de hypotheekrente.
Conclusie
De afgelopen dertig jaar laten zien dat hypotheekrentes voortdurend veranderen. Hoewel de extreem lage rentes van enkele jaren geleden waarschijnlijk uitzonderlijk waren, liggen de huidige renteniveaus historisch gezien nog altijd lager dan in de jaren negentig.
Voor wie een landhuis wil kopen is het daarom verstandig om niet alleen te wachten op een lagere rente. Een iets hogere rente kan namelijk worden gecompenseerd door een gunstigere aankoopprijs of toekomstige renteherzieningen. Uiteindelijk blijft de betaalbaarheid van een woning afhangen van de combinatie van woningprijs, inkomen én hypotheekrente.
Bronnen: CBS (historische gemiddelde hypotheekrente), De Nederlandsche Bank (DNB). De waarden voor 2026-2035 in de grafiek zijn een illustratieve prognose en geen officiële renteverwachting.